ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in Pekin’de başlayan kritik zirvesi dünya gündeminin en önemli başlıklarından biri oldu. Ancak görüşmeler kadar Trump’ın yanında götürdüğü teknoloji ve finans dünyasının dev isimleri de dikkat çekti. Kafilede yer alan şirketlerin toplam ekonomik büyüklüğü trilyonlarca doları bulurken, ziyaretin yalnızca diplomatik değil aynı zamanda ekonomik ve teknolojik pazarlık boyutu taşıdığı yorumları yapıldı.
DEV ŞİRKETLERİN CEO’LARI PEKİN’DE
Trump’ın Çin ziyaretine katılan isimler arasında NVIDIA CEO’su Jensen Huang, Apple CEO’su Tim Cook, Tesla ve SpaceX CEO’su Elon Musk, Micron CEO’su Sanjay Mehrotra ve General Electric CEO’su Larry Culp yer aldı.
Teknoloji ve finans dünyasının ağır toplarının bulunduğu kafilenin toplam ekonomik etkisinin trilyonlarca doları bulduğu değerlendiriliyor.
“BLACKROCK’UN ÇİN ORDUSUNA YATIRIMI VAR”
Dış Politika Analisti Erhan Yıldırım, Trump’ın Çin ziyaretindeki şirketlerin yalnızca ticari değil, stratejik bağlantılar açısından da dikkat çekici olduğunu söyledi.
Yıldırım, dünyanın en büyük yatırım fonlarından BlackRock’un da süreçte önemli bir aktör olduğuna işaret ederek şu ifadeleri kullandı:
“Larry Fink’le de beraber gitti. BlackRock 14-15 trilyon dolar civarında dünyadaki bir fonu yönetiyor. BlackRock firmasının aslında Çin ordusuna da yatırımı var. Oraya da destek, kaynak aktarıyor. Aynı firma Trump’ın yanında Çin’e seyahat ediyor.”
“ÇİN ORDUSUNA YATIRIM YAPAN ŞİRKETLER DE VAR”
Yıldırım, Trump’ın yanında bulunan bazı şirketlerin Çin teknolojisine ve savunma alanına dolaylı yatırımlar yaptığını belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“O seyahatin içinde de Çin ordusuna, teknolojisine yatırım yapan şirketler de var. Bağımsız diyemeyiz. Çünkü çok ciddi şekilde önemli bir şey var.”
NVIDIA VE ÇİP REKABETİ VURGUSU
Kafiledeki en kritik isimlerden birinin NVIDIA CEO’su Jensen Huang olduğunu söyleyen Yıldırım, çip teknolojisinin küresel rekabette belirleyici hale geldiğini ifade etti:
“Burada en önemli CEO’lardan bir tanesi Jensen Huang. Çünkü o çiplerin çok yüksek teknolojide üreten, gerçekten de bugüne kadar ürettiğinin en kalitelisi olan, Amerika’ya da bu üretimi getirmeye çalışanlardan bir tanesi Jensen Huang.”
APPLE’IN ÜRETİMİ VE TRUMP’IN MESAJI
Apple CEO’su Tim Cook’un ziyaretinin de önemli olduğunu belirten Yıldırım, Apple üretiminin büyük bölümünün Çin’de yapıldığını hatırlattı:
“Apple’ın CEO’su Tim Cook'un bütün ürünler Çin’de üretiliyor. Aynı şekilde Trump uzun zaman sonra masaya oturup Tim’e dedi ki Amerika’da da Apple’ın üretimi için yer açılmasını istedi.”
ELON MUSK DETAYI
Kafilede yer alan Elon Musk’ın da dikkat çeken isimlerden biri olduğunu belirten Yıldırım, Musk ile Trump arasında büyük bir kriz olmadığını söyledi:
“Tabii ki biraz da en çok dikkat çekenlerden birisi Elon Musk. Elon Musk’ın hem Tesla hem SpaceX’i olması… Onlar zaten küs değillerdi. Orada sadece bir kavga vardı. Ticaret Bakanı ile çok fazla anlaşamıyor.”
Yıldırım, Musk’ın uzun süredir Çin-Amerika hattında aktif temas yürüttüğünü belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Uzun zamandan beri zaten Elon Musk gidip gelmiyor ama Trump’ın yanında şu anda duruyor. Yani oradaki kavga öyle çok ciddi bir kavga değildi.”
ÇİN’İN ÜRETİM GÜCÜ VE EKONOMİK RİSKLER
Çin’in teknoloji ve üretim kapasitesine dikkat çeken Yıldırım, Pekin’in çok sayıda sektörde agresif üretim yaptığını söyledi:
“Burada teknoloji, yapay zeka, üretim ile ilgili biliyorsun Çin şu anda birçok teknolojisini üretiyor. Yüzlerce çeşit araba üretiyor.”
Ancak üretimin sürdürülebilir olması için küresel talebin devam etmesi gerektiğini belirten Yıldırım, bazı Çinli şirketlerin ekonomik baskı altında olduğunu ifade etti:
“Ama bu üretimin karşılığında satış olması lazım. Eğer dünyada kriz meydana geldiği zaman satış da olmayacak. O yüzden bazı teknoloji ürünlerinde, mesela arabalarında şirketleri Çin devletinde şu anda iflas etme noktasına geldi.”
“TRUMP’IN HEDEFİ ÇİN TAHVİLLERİ”
ABD ekonomisinin artan borç yüküne dikkat çeken Yıldırım, Trump’ın Çin ziyaretindeki temel hedeflerden birinin finansal denge olduğunu söyledi:
“O yüzden Amerika’nın en önemli dediği şey Çin’in borç tahvillerini alması. Zaten burada en büyük sıkıntı Çin tahvilleri almamaya başladı ve Trump’ın istediği aslında biraz da o tahvilleri satmaktı.”
ABD’nin mevcut borcunun çok yüksek seviyelere ulaştığını belirten Yıldırım şu değerlendirmeyi yaptı:
“Şu anda 37 trilyon dolar civarında. Daha da yükselecek. Belki 40 trilyon dolara kadar gelecek.”
“ORTAK HEDEF: ÇİN İLE PAZARLIK GÜCÜNÜ ARTIRMAK”
Yıldırım’a göre Trump’ın yanında götürdüğü CEO’ların ortak amacı Çin ile ekonomik pazarlık alanını genişletmek:
“O yüzden yanındaki getirdiği bütün CEO’lar, bütün şirket sahipleri, hepsinin de ortak hedefi Çin ile pazarlık payını genişletmek.”
